 14 lutego Duńczycy obchodzą Fastelavn – odpowiednik naszych zapustów. Fastelavn to uroczyste zakończenie karnawału, a zarazem początek postu (faste oznacza post). Święto jest ruchome, lecz zawsze przypada w niedzielę, na 49 dni przed niedzielą wielkanocną.
Do tradycji Fastelavn należą przebieranki. Przebierają się głównie dzieci – za królów i królowe, dorośli zaś preferują stroje starych czarownic i czarowników. Niegdyś zapustom towarzyszyła zabawa o dość makabrycznej nazwie „wybić kota z beczki” (slå katten af tønden). Czarny kot symbolizował bowiem nieszczęścia. Gdy od wielu uderzeń dno beczki wypadało, uwalniając zwierzę, dzieci rzucały się za nim w pogoń, często dobijając kijami. Dziś kota zastąpiły słodycze, ale w beczkę nadal się uderza...
Podczas Fastelavn Duńczycy zajadają się także specjalnymi pszenicznymi bułeczkami fastelavnboller, przekrojonymi i wypełnionymi bitą śmietaną, z kawałkiem marcepanu w środku. Białe pieczywo było bowiem przez wieki pieczywem „od święta” w Skandynawii.
Ciekawa, specyficzna tradycja dotyczyła Bornholmu. Chodzi o „konną jazdą z kółkiem”. Jeźdźcy, dosiadający barwnie przystrojonych rumaków, starali się trafić kijem w zawieszone na linie kółko. Triumfatora fetowano podczas następującej po zawodach uczty, której towarzyszyła zabawa do białego rana.
Wprawdzie Fastelavn przypada w niedzielę, ale obchody duńskich zapustów zaczynają się już w piątek – przede wszystkim w przedszkolach i szkołach podstawowych.
Informacja: Maria Tuniszewska - Ringby, Rønne (Bornholm),
e-mail: mtr@bornholmsmuseer.dk, www.bornholmsmuseum.dk/Polsk
|
