 8 maja jest w tym roku w Danii dniem wolnym od pracy. Dziś bowiem przypada Store Bededag (Dzień Wielkiej Modlitwy), ustanowiony ponad 300 lat temu. W roku 1686 król Christian V zarządził specjalnym dekretem, że co roku czwarty piątek po Wielkanocy stanie się dniem wolnym, poświęconym na modlitwy. Wiele katolickich świąt zlikwidowano w okresie Reformacji (Dania stała się oficjalnie krajem protestanckim w roku 1536). Store Bededag stał się niejako formą zbiorczego święta zamiast nich. Ustalona data zbiegła się także z datą tradycyjnych procesji wokół pól uprawnych, na intencję dobrych zbiorów. W przeddzień święta głośno bijące dzwony kościelne sygnalizowały jego nadejście i były znakiem do zamknięcia sklepów i kramów oraz... miejsc wyszynku, by wypoczęci i trzeźwi obywatele mieli siły do całodziennych modłów w dniu następnym.
Kilkuwiekową tradycją związaną z tym świętem, a ściślej z jego wigilią, jest spożywanie ciepłych bułeczek pszennych, tzw "varme hveder". Wiąże się to z faktem, że w samo święto piekarnie były zamknięte, by piekarze mogli w spokoju skupić się na całodziennych modłach. Kupowano zatem pieczywo także na następny dzień. Wielu ludziom trudno było się oprzeć apetycznym, jeszcze ciepłym bułeczkom i zjadali je niemal od razu.
Inną, wyłącznie kopenhaską tradycją stały się spacery mieszkańców duńskiej stolicy po miejskich wałach obronnych. Umocnienia zostały usunięte w połowie XIX w. i spacery odbywały się wokół cytadeli - Kastellet. Zwyczaj ten żyje po dziś dzień, szczególnie wśród kopenhaskich studentów. Podobnie jak tradycyjne spożywanie w tym dniu pieczywa pszennego, sprzedawanego niemal prosto z pieca.
Sam dzień świąteczny - będący częścią długiego weekendu - mało religijni Duńczycy spędzą prawdopodobnie na spotkaniach z przyjaciółmi i rodziną przy grillu na świeżym powietrzu, z obowiązkową szklanką piwa. Część wykorzysta z pewnością bardzo niski kurs szwedzkiej korony oraz fakt, że Szwecja takiego święta nie obchodzi, i uda się do sąsiadów na korzystne zakupy.
Informacja: Maria Tuniszewska - Ringby, R?nne (Bornholm),
e-mail: mtr@bornholmsmuseer.dk, tel. +45 56 95 07 35, www.bornholmsmuseum.dk/Polsk
Na zdjęciu: wały kopenhaskiej cytadeli Kastellet to popularne miejsce spacerów podczas Store Bededag (? Marcin Jakubowski / PCIT TRAMP).
|
